Na današnji dan

Feldmaršal lord Wavell – potkralj Indije u doba Drugog svjetskog rata (1883.)

Dana 5. svibnja 1883. rođen je britanski feldmaršal Archibald Wavell. Zanimljivo je da je on jedan od samo dvojice britanskih feldmaršala iz Drugog svjetskog rata koji su nagrađeni visokom titulom grofa (earl). Drugi je Hrvatima poznati feldmaršal Harold Alexander, koji je postao grof Alexander od Tunisa (engl. Earl Alexander of Tunis). Ostali britanski feldmaršali dobili su niže titule vikonta (među njima je i poznati feldmaršal Montgomery od Alameina) ili baruna (najniža aristokratska titula u Ujedinjenoj Kraljevini).

Feldmaršal Wavell rođen je od oca generala i krenuo je njegovim stopama. Upisao se na znamenitu britansku kraljevsku vojnu akademiju Sandhurst. Ta akademija otprilike je britanski ekvivalent američkog West Pointa i nalazi se dvadesetak kilometara od Londona, jugozapadno od dvorca Windsor. Nakon diplomiranja na Sandhurstu, Archibald Wavell borio se prvo u Južnoj Africi protiv Bura, a zatim je prebačen u Indiju.

U Prvom svjetskom ratu izgubio je Wavell lijevo oko u poznatoj Bitki kod Ypresa (ondje su Nijemci prvi put u povijesti masovno upotrijebili bojni otrov). Već u dobi od 34 godine dostigao je Wavell privremeni ratni čin generala. U Drugom svjetskom ratu postao je 1943. feldmaršal, što je ujedno i najviši britanski vojni čin. Dobio je također i titulu lorda.

Usred Drugog svjetskog rata imenovan je feldmaršal lord Wavell potkraljem Indije (eng. Viceroy of India). Riječ je bila o najvišem kolonijalnom položaju na golemom prostoru britanske Indije (koja je obuhvaćala i današnje države Pakistan, Bangladeš i Mjanmar, tj. Burmu). Sjedište potkralja bilo je u ogromnoj palači u Delhiju, u kojoj danas službeno stanuju indijski predsjednici. Lord Wavell ostao je potkralj sve do 1947. godine. Dakako da situacija u Indiji u to doba nije bila laka zbog težnji za nezavisnošću od Ujedinjene Kraljevine.

Lord Wavell bio je pretposljednji britanski potkralj Indije. Poslije njega došao je poznati lord Mountbatten (rođak princa Philipa – supruga kraljice Elizabete II.). Lord Mountbatten kao posljednji potkralj dovršio je britansku epizodu u indijskoj povijesti. Lord Wavell, od 1947. s titulom grofa, umro je u 68. godini u Londonu.

Komentari